Wilczysko i dwanaście kamieni

Wilczysko to wzniesienie położone jest w Sudetach Zachodnich, w południowo-zachodniej części Rudaw Janowickch, w masywie Skalnika, na zachód od jego południowego wierzchołka.

Przez Wilczysko przebiega droga z Przełęczy pod Średnicą na Skalnik (fragment czerwonego Głównego Szlaku Sudeckiego). Przy fragmencie tego szlaku od Przełęczy do Wilczyska jest 12 kamieni przydrożnych, zwykle z wykutymi nazwami dróg leśnych zbudowanych tutaj w pierwszych dekadach XX w. To bardzo urokliwe i zarazem interesujące miejsce, które niegdyś stanowiło istny labirynt ścieżek prowadzących do znajdujących się w pobliżu atrakcji.

Jest to niewątpliwie nostalgiczna podróż w czasy, gdy właścicielem okolicznych lasów był Jego Książęca Mość Henryk XXX Książę Reuss (przedwojenny właściciel kowarskiego Pałacu Nowy Dwór, mąż pochowanej w Kowarach księżnej Feodory - najstarszej prawnuczki królowej Wiktorii - władczyni Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii oraz wnuczki cesarza Niemiec Fryderyka III Hohenzollerna

Pierwszy kamień znajduje się tuż przy Przełęczy pod Średnicą, wyznaczał granicę i informował że, wchodzi się do lasów należących do dóbr rodziny von Reuss.

Drugi - licząc od Przełęczy pod Średnicą - kamień przydrożny jest tez najskromniejszy z całej tutejszej kolekcji. Data 1913 być może oznacza początek rozbudowy sieci dróg leśnych; na mapach z tego roku nie ma jeszcze większości z nich (pojawiają się na wydaniu z 1936 r.).

Trzeci - licząc od Przełęczy pod Średnicą - kamień przydrożny z sentecjonalnym napisem i datą 1927 znajduje się po północnej stronie szlaku. Napis w owalu głosi:  Wir ernten was wir nicht gesät haben und wir säen was wir nicht ernten werden. ( Zbieramy to, czego nie zasialiśmy, i siejemy to, czego nie zbierzemy. )

Czwarty (licząc od Przełęczy pod Średnicą) kamień przydrożny leży na rozstaju szlaku czerwonego i dawnej Knippels Damm, którą obecnie prowadzi ścieżka dydaktyczna im. J. Boisse.

Ścieżka otwarta uroczyście 25. czerwca 2016 r. ma długość ok. 5,5 km i jest poświęcona hm. Januszowi Boisse (1932 - 2015), legendarnemu w środowisku łódzkich harcerzy wychowawcy młodzieży (ich letnia baza mieści się w Strużnicy).

Na drugim boku kamienia jest nazwa "Rehheckenweg", którą to drogą (asfaltową) przez kilkadziesiąt metrów - aż do połączenia z żółtym szlakiem biegnie czerwony Główny Szlak Sudecki.

Piąty (licząc od Przełęczy pod Średnicą) kamień przydrożny ma oryginalną formę piramidki (dokładnie - czworościanu). Stoi on w najbardziej na północ wysuniętym punkcie administracyjnej granicy Kowar.

Pierwszy kamień licząc od połączenia szlaków czerwonego z Przełęczy pod Średnicą i żółtego z Gruszkowa. Stoi przy odejściu dawnej drogi Rehheckenweg, stanowiącej północny trawers szczytowej kulminacji Wilczyska i używanej obecnie jako ścieżka rowerowa.

Na odcinku ok. 1 km drogi asfaltowej przed szczytową polaną Wilczyska znajduje się jeszcze 6 kamieni przydrożnych. Wszystkie są wykonane w tym samym stylu: na dużych granitowych głazach wygładzono płytkie owalne wgłębienia, w których wykuto nazwy dróg leśnych. Tylko w jednym przypadku (kamień XII) jest podana data (1928)

Kilkadziesiąt metrów na zachód od szczytowej polany Wilczyska, przy leśnej drodze prowadzącej w kierunku Skalicy zbudowano z głazów oryginalny pomnik. Znajduje się tam motyw korony oraz monogram króla Prus. Pomnik znajduje się po północnej (karpnickiej) stronie grzbietu.

Podążając szlakiem usianym tajemniczymi głazami dochodzimy w końcu do tzw. Wilczyska gdzie bez trudu odnajdziemy drewnianą wiatę z punktem odpoczynku. Obok wiaty od prawie stu lat stoi cel naszej dzisiejszej wycieczki - tzw. Kamienna Ławka. Jest to granitowe siedzisko mozolnie wyciosane z karkonoskiego granitu. Na jego dolnej części wyryto wciąż jeszcze czytelny napis: Heinrich XXX Prinz Reuss, 25.11.1926.

Kilka historycznych ciekawostek ukrytych jest obok szlaku i aby do nich trafić trzeba zrobić przysłowiowy krok w bok. Jedną chyba z największych osobliwości jest ukryta w świerkowym lesie w okolicy polany Wilczysko, sporych rozmiarów skała. To właśnie ją ostatni kowarski książę Henryk XXX von Reuss przeznaczył na umieszczenie złowrogiego sloganu - Boże ukarz Anglię !. Oczywiście umieszczona obok data 1914 nie pozostawia wątpliwości w jakich okolicznościach napis znalazł swoje wieczne miejsce na bezimiennej skale.

Wilczysko i dwanaście kamieni