Rycerski kościół w Świnach

Kościół św. Mikołaja w Świnach zbudowano prawdopodobnie około 1318 roku jako Kościół Rycerski. Został wzniesiony na wzgórzu nieopodal zamku i należał do rodu Świnków.

Dziś już nie sposób dociec dlaczego kościół znalazł się poza zamkowymi murami. Jedna z bardziej barwnych opowieści dotyczących zamku i rodu Świnków, niesie sugestię, iż jeden z dziedziców von Schweinichen, zgodnie z rodzinną tradycją, nadużywający mocnych trunków, miał już dość narzekań duchownego opiekującego się zamkową kaplicą więc ją zlikwidował, stawiając za to prywatny kościół.

Jest kościołem murowanym, jednonawowym z prezbiterium na planie zbliżonym do kwadratu, z wieżą od zachodu oraz dostawionymi od północy kaplicą i zakrystią, nakryty dachem dwuspadowym. We wnętrzu kościoła zachowało się wyposażenie pochodzące z końca XVI w, m.in. malowane stalle, nagrobki rodziny Świnków z XVI w. i epitafium Jana Zygmunta Świnki z 1664 r.

Na uwagę zasługuje również nagrobek Urszuli von Zelitz.  Urszula była sierotą po zmarłym kuzynie z Prusic, Heinrichsie Zedlitz von der Prausnitz, przygarniętą na wychowanie do Świn. Z inskrypcji dowiadujemy się, że zmarła w wieku 17 lat, a przyczyną śmierci była połknięta igła. Legenda głosi, że dziewczyna zakochała się w mężczyźnie niższego stanu i wolała śmierć niż przymusowe małżeństwo ze szlachcicem wybranym przez opiekunów.

W XVI wieku świątynię przebudowano w duchu renesansu. Z tego czasu pochodzą doskonale zachowane elementy wystroju: chrzcielnica, organy (niestety zdekompletowane) oraz ław i loża fundatorów. Płyta ołtarza stoi pusta ale można go oglądać w Muzeum Archidiecezjalnym we Wrocławiu.

Większość wyposażenia wnętrza jest jednostylowa i pochodzi z XVI w., z okresu rozkwitu reformacji. Niemal wszystkie sprzęty są drewniane, renesansowe – co na Dolnym Śląsku zdarza się dość rzadko. Kształt wnętrza dobrze ilustruje układ stosunków społecznych. Kościół był świątynią prywatną, więc dla dziedziców rodu von Schweinichen zbudowano w 1593 r. okazałą piętrową lożę (tzw. lożę kolatorską) typu skrzyniowego. Postawiono ją przy lewej ścianie prezbiterium. Zapewniało to najlepszy widok na ołtarz i na sprawowane nabożeństwa.

Aby więc pomieścić wzrastającą liczbę wiernych wbudowywano we wnętrze dodatkowe drewniane balkony zwane emporami. Zwraca też uwagę drewniana, renesansowa chrzcielnica z całkowicie zachowanym baldachimem. Jej czasza wsparta jest na modnych ówcześnie motywach kurzych łap.

Rycerski kościół w Świnach

Wybierasz się w Karkonosze? Poniżej mapa atrakcji turystycznych w regionie. Kliknij w prawy górny róg na mapie aby otworzyć